Fundacja może dostać kredyt bankowy, ale bank patrzy na nią inaczej niż na firmę: nie ma właściciela z majątkiem, więc zabezpieczeniem musi być projekt, umowa lub poręczenie. Kredyt jest realny w trzech sytuacjach: fundacja prowadzi działalność gospodarczą z zyskiem, ma wieloletnie umowy na realizację zadań i potrafi przedstawić sprawozdania za co najmniej 2–3 lata. W pozostałych przypadkach tańsza i bardziej dostępna jest pożyczka preferencyjna, np. FERS z oprocentowaniem 0,25%.
Czym kredyt bankowy różni się od pożyczki preferencyjnej?
Kredyt jest komercyjny: oprocentowanie oparte na WIBOR plus marża banku, prowizja, zdolność kredytowa liczona jak dla podmiotu gospodarczego. Pożyczka preferencyjna ma oprocentowanie od 0,1% do 0,25%, często bez prowizji, ale wymaga przeznaczenia środków na cele zgodne z regulaminem. Kredyt daje swobodę, pożyczka daje cenę.
Jak bank ocenia fundację?
- Sprawozdania finansowe — bilans, rachunek wyników, informacja dodatkowa.
- Stabilność przychodów — umowy wieloletnie ważą więcej niż jednoroczne dotacje.
- Nadwyżka operacyjna — bank chce widzieć, że organizacja generuje środki poza grantami.
- Zabezpieczenie — hipoteka, poręczenie, blokada środków lub cesja praw z umowy.
- Reprezentacja — zgodny ze statutem sposób podpisywania umów przez zarząd.
Kiedy kredyt ma sens?
Gdy potrzebujesz finansowania pomostowego: musisz zapłacić wykonawcy przed otrzymaniem transzy dotacji, albo kupić sprzęt, który zaraz zacznie zarabiać. Kredyt na pokrycie bieżących kosztów działania bez źródła spłaty to prosta droga do spirali zadłużenia.
Alternatywa: Kredyt Unia i poręczenia
Instrumenty BGK, w tym Kredyt Unia, pozwalają sfinansować wkład własny lub wydatki ponoszone przed otrzymaniem dofinansowania. Warto też sprawdzić regionalne fundusze poręczeniowe, które obniżają wymagane zabezpieczenie.
FAQ
Czy fundacja bez działalności gospodarczej dostanie kredyt?
Zwykle nie. Bank potrzebuje źródła spłaty, a bez działalności gospodarczej są nim tylko umowy i dotacje, które rzadko są wystarczające.
Jakie dokumenty są potrzebne?
KRS, statut, uchwały zarządu, sprawozdania finansowe za 2–3 lata, opis celu kredytu, informacja o zobowiązaniach i proponowane zabezpieczenie.
Czy kredyt jest droższy od pożyczki preferencyjnej?
Zwykle tak, i to znacznie. Przy 100 tys. zł pożyczka FERS przy 0,25% to około 250 zł odsetek rocznie, a kredyt komercyjny może kosztować kilkanaście tysięcy złotych rocznie.
Czy można wziąć kredyt na wkład własny do dotacji?
Tak, o ile program tego nie wyklucza. Kredyt Unia jest wprost przeznaczony na takie finansowanie.
Źródła
- BGK — Kredyt Unia: https://www.bgk.pl
- BGK — pożyczki preferencyjne dla NGO i PES: https://www.bgk.pl
- Rekomendacja dobrych praktyk dla sektora bankowego wobec NGO — ZBP (informacje o praktyce banków)